Update

BI voor sales en finance: één versie van omzet en marge

Sales en finance rekenen vaak met andere cijfers voor omzet en marge. Zo zorgt BI voor sales en finance voor één versie waar je samen op stuurt.

Lees verder
BI voor sales en finance: één versie van omzet en marge

Twee afdelingen, twee keer de omzet

Het is maandagochtend, MT-overleg. De salesmanager meldt dat oktober boven budget is uitgekomen. De financieel manager heeft net de maand afgesloten en ziet een omzet die eronder ligt. En de marge? Daar hebben ze allebei een ander getal voor.

Het volgende halfuur gaat niet over klanten, prijzen of de plannen voor het kwartaal. Het gaat over de vraag welk cijfer klopt. Het vervelende is: meestal hebben ze allebei gelijk.

Je bent daarin niet de enige. In een internationaal onderzoek van BlackLine onder ruim 1.300 bestuurders en financials zegt 37% van de CFO's dat ze hun eigen financiële cijfers niet volledig vertrouwen. Bij de mensen die er dagelijks mee werken, de senior finance- en accountingprofessionals, is dat zelfs 50%. Dat onderzoek ging over grote bedrijven. In de MKB-bedrijven waar wij komen, zien we hetzelfde patroon, alleen met minder mensen om de verschillen uit te zoeken.

Waarom sales en finance andere cijfers hebben

Het ligt zelden aan slordigheid. Sales en finance kijken naar hetzelfde bedrijf, maar met een andere vraag. Sales wil weten wat er binnenkomt: welke orders zijn geboekt, welke klant groeit, welke accountmanager achterloopt. Finance wil weten wat er echt verdiend is: wat is gefactureerd, welke kosten horen erbij, wat staat er in het grootboek.

Die twee vragen leiden tot twee bronnen. Sales haalt cijfers uit het CRM of uit een orderoverzicht in het ERP. Finance werkt vanuit de financiële administratie. Daartussen zitten vaak nog Excel-bestanden waarin iemand ooit een correctie heeft gemaakt die niemand meer kan uitleggen.

In het BlackLine-onderzoek noemt 31% van de respondenten precies dat als reden voor wantrouwen: de cijfers komen uit te veel verschillende bronnen. Nog eens 27% wijst op spreadsheets waardoor finance tot het einde van de maand niet weet waar het staat.

Zolang niemand vastlegt wat omzet of marge precies betekent, rekent elke afdeling op haar eigen manier. En elke manier is te verdedigen.

BI voor sales en finance: vier plekken waar het uit elkaar loopt

Een gedeeld dashboard lost dit pas op als de definities eronder kloppen. In de praktijk gaat het bijna altijd om dezelfde vier plekken.

Omzet: order, levering of factuur

Sales telt een order mee op het moment dat de klant tekent. Finance telt pas als de factuur de deur uit is. Een grote order die eind oktober binnenkomt en half november wordt geleverd, staat bij sales in oktober en bij finance in november. Beide cijfers zijn juist. Ze meten alleen iets anders.

De oplossing is niet kiezen wie gelijk heeft. Je legt beide vast, elk met een eigen naam: orderintake en gefactureerde omzet. In één dashboard zie je dan ook wat ertussen zit: het orderboek dat nog geleverd en gefactureerd moet worden.

Marge: welke kosten tel je mee

De marge van sales is vaak de verkoopprijs min de kostprijs uit de artikelkaart. Finance trekt er ook kortingen achteraf, klantbonussen, vracht en retouren vanaf. Dat verschil kan flink zijn, zeker bij klanten die veel kleine orders plaatsen of veel terugsturen.

Spreek af welke margelagen je gebruikt en geef ze een naam, bijvoorbeeld brutomarge en marge na klantkosten. Dan ziet de accountmanager welke klant op papier goed scoort maar onder de streep weinig oplevert. Dat is precies het gesprek dat je in het MT wilt voeren.

Klant, accountmanager en kanaal

In het CRM hoort een klant bij een accountmanager. In de administratie is diezelfde klant een debiteur, soms met meerdere vestigingen of een moederbedrijf dat de facturen betaalt. Verkoop je ook via een webshop of marketplace, dan komt er nog een indeling per kanaal bij.

Sluiten die indelingen niet op elkaar aan, dan krijg je omzet die bij niemand hoort of die dubbel wordt meegeteld. Leg één keer vast welke klant bij welke accountmanager, regio en welk kanaal hoort. Laat daarna elk rapport die indeling gebruiken.

Budget en vorig jaar op dezelfde basis

Het budget wordt meestal door finance gemaakt, op gefactureerde omzet per maand. Sales vergelijkt het met de orderintake van deze week. Dan lijkt sales voor te lopen in de maand dat een grote order binnenkomt, en achter te lopen in de maand dat die geleverd wordt.

Vergelijk realisatie, budget en vorig jaar daarom altijd op dezelfde definitie en over dezelfde periode. Dat klinkt vanzelfsprekend. Toch ontstaan juist hier veel discussies in het MT.

Hoe dat er in de praktijk uitziet

Wegter Brands, een Twents familiebedrijf in de vierde generatie, liep tegen dit soort vragen aan. Het bedrijf breidde uit naar meerdere verkoopkanalen en stapte over op SAP Business One. De data stond verspreid over SAP, het WMS en andere systemen, met wisselende kwaliteit en meerdere versies van de waarheid. De belangrijkste analyses kostten elke week een dag Excel-werk.

De eerste stap was geen groot platform, maar een Sales Dashboard. Daarin staan omzet, aantallen en marge per productgroep, merk, land, kanaal en periode, steeds naast het budget en vorig jaar. Precies de doorsnedes waar sales en finance het samen over eens moeten zijn.

Het resultaat: die wekelijkse dag in Excel is vervangen door dagelijks automatisch inzicht. Er is minder discussie over cijfers en afwijkingen vallen sneller op. De volgende stap is aansluiting op het Helder BI Platform, zodat onderwerpen als logistiek, finance en inkoop er stap voor stap bij kunnen komen.

Wat het oplevert

Het grootste voordeel zit niet in het dashboard zelf. Het zit in het overleg. Als sales en finance dezelfde definities gebruiken, gaat het MT-overleg weer over wat je gaat doen: welke klant aandacht nodig heeft, welke productgroep marge laat liggen, waar de prognose bij moet.

Voor de commerciële kant betekent het dat accountmanagers op marge sturen in plaats van alleen op omzet. Voor finance betekent het minder tijd kwijt aan uitzoeken en aansluiten, en meer tijd voor analyse en advies aan de directie.

Die behoefte leeft breed. In de MKB Barometer 2025 van Exact zegt 68% van de MKB-ondernemers dat ze meer willen sturen op data. En 42% wil dat ook, maar weet niet hoe of waar te beginnen. Dat is begrijpelijk. Wie start met een tool, loopt al snel vast op de vraag welk cijfer erin moet.

Waar je begint

Begin niet met software en niet met alle cijfers tegelijk. Begin met één vraag die in het MT steeds terugkomt. Bijvoorbeeld: wat was onze marge per klant vorige maand, en waarom wijkt die af van het budget?

Zet daarna iemand van sales, iemand van finance en degene die beslist samen aan tafel. Spreek per begrip af wat het betekent en uit welk systeem het komt. Schrijf het op. Die lijst met definities is het fundament onder elk dashboard dat volgt.

Bouw dan één dashboard op die afspraken, met de systemen die je al hebt. Houd het klein en zorg dat het snel in gebruik is. Werkt het, dan breid je stap voor stap uit naar inkoop, voorraad of operations.

Een vraag om over na te denken: welk cijfer leverde in jouw laatste MT-overleg de langste discussie op?

Wil je zien hoe sales en finance in één dashboard op dezelfde omzet en marge sturen? Vraag een demo aan.